Zorginstellingen krijgen financiële klap door coronacrisis

Risico

Dat blijkt uit onderzoek dat Fizi, de vereniging voor zorgfinancials, samen met adviesbureau Finance Ideas heeft gehouden naar de gevolgen van de coronacrisis. Voor de controllers, financieel managers en financieel directeuren is het belangrijkste thema dit jaar in de vvt “risicomanagement”, bij de ziekenhuizen is dat “financiering” en voor de ggz “financiële continuïteit”.

Vertrouwen laag

Het vertrouwen in de eigen financiële gezondheid heeft een flinke deuk opgelopen, concludeert Jorrit Wigchert, beoogd voorzitter van Fizi. “De vertrouwensindex laat voor alle zorgsectoren een sterk negatieve ontwikkeling zien. Het vertrouwen ligt op het laagste niveau in negen jaar. Dat is onder het niveau van 2012-2014, toen het zorgstelsel flink op de schop is gegaan en er aanzienlijke bezuinigingen zijn doorgevoerd.”

Liquiditeit

De helft van de respondenten in de medisch-specialistische sector zegt in de enquête dat minimaal één van de financiële ratio’s lager komt te liggen dan de eisen van hun huisbank , zoals solvabiliteit, rentabiliteit en liquiditeit. Zorginstellingen voorzien een sterke daling van die liquide middelen, met name in de zomer: 82 procent verwacht de komende tijd een tekort.

Personeel betalen

“Op dit moment speelt vooral de vraag: hoe betalen zorgaanbieders het personeel in mei en juni?”, ziet Wigchert. Hij vindt dat het plan van de zorgverzekeraars en de zorgkantoren helpt om 60 à 85 procent van de normale omzet te betalen als continuïteitsbijdrage: “Maar het is niet duidelijk wie ervoor in aanmerking komt, voor welk percentage en hoe je later kunt aantonen dat je aanspraak kunt maken op dat geld.” Ook is het de vraag hoe dit straks moet worden verantwoord. Daarom werkt Fizi met de brancheorganisaties hiervoor een voorstel uit.

Rood staan

Bovendien stelt Wigchert dat – ondanks de tegemoetkoming – een zorginstelling omzet blijft missen: 15 tot 40 procent. Dit terwijl bij de meeste instellingen vrijwel alle kosten voor vastgoed/huur en personeel blijven doorlopen. Rood staan bij de bank is geen oplossing voor de lange termijn: “Behalve dat het rente kost, krijg je daar geen omzet mee terug. De vraag is of je je omzet kunt inhalen in enkele maanden. En kún je volgend jaar inhalen in verband met de omzetplafonds? Allemaal onzekerheden.”

Harde klap ggz

De ggz verwacht de hardste klap, merkte Fizi tijdens het onderzoek. “De financials in de ggz zijn het meest pessimistisch”, zegt Wigchert: “Ze draaien al met dunne marges en hun reserves zijn niet groot. Bij alle zorginstellingen, zeker de ggz, is het kernwoord in deze coronatijd: onzekerheid. Bovendien is zorg inhalen voor de ggz lastiger.”

Uitstel investeringen

De instellingen proberen geld te besparen door massaal investeringen in onder meer ict en vastgoed terug te draaien, blijkt uit het onderzoek. Zeventig procent van de geënquêteerden laat weten dat ze de afgelopen weken hebben besloten grootschalige investeringen, al dan niet voor onbepaalde tijd, op te schorten.