Urgente oncologische zorg niet gestopt tijdens corona uitbraak

De verwijzingen en behandelingen voor mensen met kanker zijn tijdens de corona-pandemie minder hard terug gelopen dan voor andere diagnoses. In ziekenhuizen is het aantal oncologiepatiënten na de uitbraak met bijna de helft afgenomen. De meest urgente zorg heeft wel plaatsgevonden. Dat blijkt uit de eerste rapportage over de opstart van de oncologische zorg van de Nederlandse Zorgautoriteit, het RIVM, SONCOS, DHD, ZorgDomein en IKNL.

Huisarts

In de periode van 13 maart tot 22 mei is het aantal patiënten met een oncologische zorgvraag dat door de huisarts naar het ziekenhuis is verwezen met de helft gedaald. Dat blijkt uit de verwijsdata van ZorgDomein. Inmiddels neemt het aantal verwijzingen weer toe. Huisartsen hebben tijdens de coronacrisis naar schatting ruim 717 duizend minder verwijzingen naar het ziekenhuis hebben gedaan dan verwacht. Dit getal is exclusief de verwijzingen die al eerder zijn uitgegeven, maar waarvoor de zorg door de crisis mogelijk is uitgesteld. Huisartsen hebben 52.000 minder verwijzingen naar ggz-aanbieders uitgeschreven. Afgelopen week is het aantal verwijzingen van de huisarts naar medisch specialisten gestegen met 17.000 tot 74 procent van het normaal te verwachten aantal.

Bevolkingsonderzoeken

Ook de bevolkingsonderzoeken zijn kort na de uitbraak van het coronavirus stopgezet. Het gaat om bevolkingsonderzoek naar baarmoederhalskanker, borstkanker en darmkanker. Deze onderzoeken leiden wekelijks tot 2100 verwijzingen naar het ziekenhuis. Sinds 11 mei is het bevolkingsonderzoek naar darmkanker weer opgestart. Voor baarmoederhalskanker en borstkanker start het bevolkingsonderzoek naar verwachting begin juli, respectievelijk medio juni weer op.

Ziekenhuizen

Het aantal patiënten in ziekenhuizen is in deze periode met bijna de helft afgenomen. Een uitzondering hierop is oncologische kindergeneeskunde. Het aantal gevonden tumoren is voor de meeste tumoren met ongeveer een kwart gedaald en voor huidkanker zelfs met de helft. Vanaf week 15 is er weer een stijging van met name het aantal gedetecteerde huidtumoren.

Ziekenhuizen hebben lopende behandelingen opgeschort of anders uitgevoerd.  De meest urgente zorg lijkt wel te zijn geleverd en ook het aantal operaties en opnames bij oncologie is minder hard gedaald dan we bij de overige vormen van zorg hebben gezien. IKNL wijst er bovendien op dat niet alle vormen van kanker direct levensbedreigend zijn, zoals huidkanker en uitstel dus niet directe gevolgen voor de gezondheid hoeft te hebben. Bij de meeste soorten kanker zal een achterstand echter ingelopen moeten worden om negatieve gevolgen voor de gezondheid te voorkomen.